Emekli ve Retired

0

Devletin ve demokrasinin işlevini bilememek kelimelerin içini boşaltır, yerine sadece ihtiyaç duyulan anlamları yerleştirir. Gerçekte çok büyük ayıp ya da günahları kabullenme anlayışı verir. Hakikati değil güçlüyü, sesi çok çıkanı ya da kendine yakın olanı doğru görmeye iter. Demokrasi bilincinin yokluğu, bir zaman sonra kelimelere olan ihtiyacı da ortadan kaldırır.


Dilin gücüne varan, kelimelerin yarattığı değişimi anlayan pek az insan vardır. Farklı dillerde aynı anlama gelen kelimeler bile aslında dağlar kadar uzaktırlar birbirlerine. Aynı anlama gelen iki kelime, bir ülkede olması gerektiği şekilde yaşanırken, diğer bir ülkede tam tersi yaşanabiliyor. Bu durumu ne dilbilimciler açıklayabiliyor, ne edebiyatçılar, ne tarihçiler, ne de kültür çalışan bilim insanları.

Örneğin Türkçedeki “Emekli” kelimesi insanın aklına ne tür bir tablo çizer? Hangi fotoğraflar gözünüzün önünden geçer bir film şeridi gibi, düşünün. Türkçede “Emekli” kelimesi yoksulluğun, perişanlığın, düşkünlüğün, muhtaç kalmanın diğer adıdır. Emekli kelimesi insanın aklına acizliği, ek iş yapma mecburiyetini, eski elbise ve yırtık ayakkabıları getirir. İnanmazsanız internetin arama motorlarında kelimeyi aratın. Karşınıza çıkacak fotoğraf ve diğer tüm içeriklere bakın.

Oysaki İngilizcede emekli anlamına gelen “Retired” kelimesi öylemi. Retired, insana huzur, refah, zenginlik katıyor. Tam bir keyfe keder yaşamayı, mutluluğu garanti ediyor. Tatili, karavanla dünya turunu, karı koca ikinci bir baharı yaşamayı, yeni insanları ve ülkeleri keşfetme iştahı veriyor. İnanmazsanız “Retired” kelimesini de arama motorlarında aratın ve karşınıza çıkacaklara şaşın kalın.

Yazının başında dilin gücünden ve kelimelerin yarattığı değişimden dem vurdum ama “Emekli” ve “Retired” kelimeleri hakikatte aynı anlama gelmeleri, aynı fotoğrafları insanın aklına getirmeleri gerekiyor. Aynı yeryüzünde sadece birkaç saatlik uçak yolculuğu mesafedeki iki emekli nasıl olurda birbirine bu kadar uzak hayatlar yaşar? Bir kelime, bir tarafta mutluluğu ve varlığı temsil ederken, diğer tarafta nasıl olurda yoksulluk ve yokluk manasına gelir?

Kelimeler ve Demokrasi

“Emekli” kelimesi sadece bir örnek; Aklınıza hangi kelime, hangi meslek, hangi sıfat gelirse gelsin, Türkçe ve İngilizce halleriyle birbirine çok uzak olduklarını göreceksiniz. Bunun nedeni dil değil tabi ki. Bunun nedeni devlete ve demokrasiye sahip olma bilincinden mahrum bir toplumdur. Devletin ve demokrasinin işlevini bilememek kelimelerin içini boşaltır, yerine sadece ihtiyaç duyulan anlamları yerleştirir. Gerçekte çok büyük ayıp ya da günahları kabullenme anlayışı verir. Hakikati değil güçlüyü, sesi çok çıkanı ya da kendine yakın olanı doğru görmeye iter. Demokrasi bilincinin yokluğu, bir zaman sonra kelimelere olan ihtiyacı da ortadan kaldırır. Artık demokrasi sanılan şey hüküm sürer ve bu sadece onay vermekten ibarettir. Bu durum ise iradeden uzak, vatandaş olmaktan kaçış, insanlıktan mahrumiyet anlamı taşır.

Toplum, devlet için olma duygusundan uzaklaşıp, devletin toplum için var olduğu düşüncesine ulaşana kadar İngiliz bir “Retired” ile Türk bir “Emekli” birbirine hep çok uzak kalacaklar.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here